Sa rica istòria minerària de su Surcis-Igresiente e Guspinesu s’aviat cara a una potentziale candidadura UNESCO, signende unu passu a in antis significativu. Difatis, unu protocollu de acordu est istadu firmadu in manera ufitziale, unende sos isfortzos de sa Regione Sardigna, 17 comunos chi faghent parte de sa Rete de sos Comunos, su Parcu Geomineràriu, sa Fundatzione Cammino di Santa Barbara e s’Assòtziu Ispeleològicu Sardu.

Su comunu de Buggerru at assùmidu su ruolu de ente cabufila pro custu progetu ambitziosu meda, chi interessat in manera ativa fintzas Àrbus, Carbònia, Carluforti, Frùmini Mayori, Conesa, Gonnos Fanàdiga, Gùspini, Igrèsias, Musei, Narcau, Perdaxus, Portescusi, Santadi, Tratalias, Villacidro, Biddamatraxa.

S’assessore regionale a sa Cultura, Andrea Biancareddu, at bòlidu pònnere a notu s’importu de custa initziativa, sutaliniende chi su patrimòniu de su Surcis diat pòdere otènnere unu reconnoschimentu non petzi istòricu e culturale ma fintzas sotziale e antropològicu. Custu rapresentat una tapa fundamentale pro sa valorizatzione de un’istòria chi at interessadu mìgias de traballadores e at ingendradu s’identidade culturale e umana de sa regione.

Su passu imbeniente at a èssere sa presentada de un’incartamentu miradu a s’insertada in sa “Temptations List” de s’UNESCO. Custa fase rapresentat unu disafiu significativu, ma est fundamentale pro otènnere s’importante reconnoschimentu. Sa candidadura punnat a evidentziare su valore istòricu e culturale de sas minas de sa regione, aberende su caminu a initziativas benidoras de cunservatzione e valorizatzione.

S’initziativa npromovet s’amparu de su patrimòniu istòricu mineràriu, ma in veridade diat pòdere fintzas tènnere un’impatu positivu fintzas a livellu sotziale, afortiende s’identidade de sa comunidade locale e oferende oportunidades noas pro s’isvilupu sustenìbile. Cun su sustennu de diversas entidades, dae sa Regione a sos comunos, s’obietivu est su de creare unu benidore in ue su ricu patrimòniu mineràriu de su Surcis-Igresiente e Guspinesu potzat èssere apretziadu a livellu globale, contribuende a su benèssere de sa comunidade e a sa cunservatzione de sa memòria istòrica de su logu.

“Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna — IMPRENTAS 2022-2023. LR 22/2018, art. 22”

“Su Nenniri”, s’antigu connottu sardu chi abbisat sa Pasca.

Cun s’arribu de sa Pasca, in biddas meda de sa Sardigna torrat unu de sos connottos prus antigos e ammaghiantes de s’isula:”su Nenniri”. Si tratta de chimizones de ranu o atteros semenes creschidos a s’iscuru, chi affigurant sa torrada a bida e s’isperantzia, ligados a sos ritos de sa Chida Santa. S’ammanitzu incuminzat parizzas dies prima de Pasca, sos semenes benint postos a brotare in bottos pitticcos, a s’ispissu prattos o canisteddos,cuzigados e attesu dae sa lughe. In custa manera creschent fines,craros e delicados, leande unu colore giallu chisinathu tipicu meda.

Sa forma insoro chidrina e s’aera casi de “sufferentzia” crischiant comente iscromba su sacriffitziu e sa morte de Cristus. In su mentres de sa Chida Santa,”is nenniris” che benint leados in cresia e impittados pro adornare sas tumbas, sos artares pro su Giovia Santu. In carchi bidda benint postos cun contivizu particulare impare a frores,qandelas e pannos, creande bistas simples ma prenas de signifficu.Est unu zestu chi aunit fede e connottu populare, chi andat dae ingendra a ingendra.

In comunidades meda, mescamente in sas biddas prus pitticcas, s’ammaniada de sos nenniri est fintzas unu mamentu de cundivisione.A s’ispissu sunt sas feminas e sos bezzos a si nde occupare, impare cun zovanos, chi gai imparant su balore de custos ritos antigos. Custu connottu tenet raighinas attesu meda, mancari ligadas fintzas a ritos de sa laurantza prima de Cristu, chi tzelebraiant su cursu de sa natura e sa torrada a bida pustis de s’jerru.Cun su tempus, custos signifficos si sunt intritzados cun sa religione cristiana, dande vida a una cosa chi oe mustrat impare morte e torrada a bida.

“Su nenniri” non est solu unu elementu de decoradura, ma unu signu fungudu de sa cultura sarda. In d’unu mundu chi cambiat a sa lestra, custos connottos sighint a bivere gratzias a sa memoria de sas comunidades e a su disizu de no perdere sas raighinas insoro.Cun sa Pasca chi est accanta, cussos chimizones divennint gai unu nuntzu simple ma forte:pustis de donzi tempus buggiu, sa vida agatta semper sa manera de torrare a naschere.

Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna — IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22