Amus intervistadu a su sìndigu de Irbono Andrea Piroddi, cummertzialista connotu e amantiosu mannu de sa bidda sua, chi cun grandu impignu ghiat dae su 2013. Acò s’intervista.

Bonas dies Sìndigu. Cales sunt istados is motivos chi dd’ant cumbintu a s’impignare pro sa bidda sua?

Medas bortas mi so chesciadu ca is polìticos nostros no ischiant amministrare bene sa cosa pùblica. Tando apo pensadu. E pro ite no bi provo deo? Pro mie est istada una iscummissa!

In unu comunu is cosas de fàghere sunt medas, ma cales sunt is cosas prus pretzisas a fàghere?

Dae in deretura amus donadu sa prioridade màssima a s’iscola e a is servìtzios sotziales, a solos rapresentant su 50% de totu su bilàntziu comunale. Una de is prus mannas soddisfatziones mias est cussa de èssere renèssidu a istituire su servìtziu de su “dopo-scuola” pro is elementares. Gràtzias a custa atividade is pipios podent abarrare peri a merie. In custu tempus is iscolanos sunt sighidos de assistentes capassas chi ddos agiuant a fàghere is còmpitos e a recuperare is matèrias acanta andant male.

In custu perìodu in Ogiastra si intendet chistionare meda de infrastruturas e de sa netzessidade de adeguare is caminos, is impiantos isportivos e is servìtzios pùblicos pro more de favorire sa vida de is tzitadinos, s’isvilupu econòmicu e s’unione sotziale. Calis sunt istadas is initziativas chi ais leadu bois cunforma a custos argumentos

is cosas dae fàghere diant a èssere medas, ma nos tocat semper a fàghere is contos cun sa mancàntzia de fundos o cun is vìnculos postos dae su “patu de istabilidade”. In ogna manera semus renèssidos a concruire unas òpera de grandu importu comente sa burra sintètica de su campu isportivu comunale e a incumentzare su impedradu in su cursu e acontzare su caminu de Mareias leadu de s’ùrtima temporada.

Sa chida colada, nois de Vistanet amus postu in evidèntzia su arrennegu suo in Facebook contra a is chi fùliant s’àliga fatu de is caminos. Cales sunt is provedimentos ais leadu pro firmare custa intziviltade?

No est pro retòrica si naro ca su respetu pro s’ambiente est che a su rispetu chi si devet tènnere pro nois etotu. Duncas amus a chircare a in antis de totu de nche bogare custu malu costùmene de sa gente in duas maneras: primu de totu punende is colpèvoles cun penas e multas severas: segundu promovende initziativas chi serbant a fàghere cumprèndere a is pipios e a is generatziones noas ca sa natura tocat a dda rispetare. Cunforma a custu amus giai fatu unas festas de sa mata e is dies de s’ambiente in collaboratzione cun su Ministèriu de s’ambiente.

A parti de s’ambiente, una cosa de importu mannu est su patrimòniu archeològicu. In cale manera ais valorizadu custa sienda manna?

Is sartu de Irbono ddoe tenet 14 àreas de interessu archeològicu, ma oe in die, pro more de su pagu dinari, podimus valorizare petzi su situ archeològicu de Scerì.

Irbono est una bidda cun unu setore artigianale meda isvilupadu, ma però s’economia sua si basat peri a pitzu de s’artigianadu. In cale manera sa massaria e s’artesania benint valorizados dae s’amministratzione sua?

Semus semper atentos a is esigèntzias de custos duos setores de s’economia nostra, tantu ca “Pane e ògiu”, sa sagra chi faghimus in bidda cada atongile, l’amus imbentada pròpiu pro promòvere is produtos artigianales e agrìculos.

A fàghere su sìndigu de seguru donat soddisfatziones mesa ma cales sunt is incumbenientes?

Sa cosa lègia est ca custa ocupatzione mi leat meda tempus a sa famìllia mia. Dèdico tropu pagu tempus a pobidda e a fìgios mios.

In su mese de argiolas sa Provìntzia de s’Ogiastra at a serrare. Mancari gosi però, dae meditu esistint unos entes intermèdios comente a is uniones de is comunos ca tenent meda cumpetèntzias. Custos entes, segundu issu, ant a pòdere pigare su postu de sa Provìntzia?

S’Unione de is comunos nostra, Barì, Loceri, Elini, e Àrthana, est una tra is mègius de Sardigna, ma non at a pigare mai is funtziones e su rolu chi tenet Provìntzia.

Pranos de creschida e balorizzassione de s’iscrocca: sa Fundatzione Barumini affortigat su soberamentu intre Europa e Italia.

Sighit su caminu de sa Fundatzione Barumini pro faghere connoschere sa Marmilla fora de sas lacanas regionale e natzionales. In sas urtimas chidas custu impignu si est abberadu cun sa partecipassione a duos abbenimentos importantes dedicados a su turismu e su soberamentu de sas iscroccas. Duas esperientzias divressas ma ligadas dae su mattessi intentu chi est cussu de contare un’iscrocca ricca de istoria cultura e bista.

Su primu mamentu est bistadu in Parigi pro su Salone Mondiale de su Turismu. Su seperu de si presentare imparis at dadu prus fortza a su nuntzu e at permittidu de apparare una bisione cumprida de sa Marmilla. Intro de sos logos espositivos sas realidades ant mustradu sas particularidades printzipales de s’iscrocca. Attentzione manna est bistada posta a sos sitos archeologicos, a sa natura e su connottu locale. Su tribagliu cundivisu at fattu divennere prus balida sa presentatzione e at attiradu s’interessu de sos bisitadores e operadores de tottu su mundu.

Cussu frantzesu est difattis unu de sos abbenimentos prus importantes in Europa pro custu campu. Accorrat donz’annu unu numeru mannu de partetzipantes e est unu puntu de addobiu intre chie tribagliat in su turismu e chie chircat logos novos de bisitare. In su mentres de su Salone sa Fundatzione Barumini Sistema Cultura at presentadu una manera de biazzare prus abbizosa e prus lenta. Unu turismu chi ponet a su tzentru s’esperientzia deretta, su cuntattu cun sa nadura e s’iscoperta de sas biddas pitticas. Sunt bistados contados sos caminos, su connottu e sos logos prus pagu connoschidos chi sunt una ricchesa manna pro s’iscrocca.

S’intentu est cussu de apparare a sos bisitadores un’esperientzia bera fatta de addobios connoschentzia e partecipassione. Unu modellu chi aunit cultura ambiente e identidade locale e chi puntat supra sa calidade de s’offerta prus che supra sa cantidade de sos bisitadores. Custu caminu mustrat chi su soberamentu de s’iscrocca non podet essere dassadu a su casu ma depet essere fraigadu cun attentzione e continuidade. Sa presentzia in mustras natzionale e internatzionales azzuat a affortigare sa frigura de sa Marmilla e a la faghet divennere semper prus connoschida.

Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna — IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22