Dae semper sa cultura est istada un’istrumentu de importu mannu pro su favoressimentu de s’unione e de s’integratzione tra pòpulos chi bivent in logos diversos de su mundu. Est prus che totu sa poesia chi tenet custu podere pro ite, gràtzias a issa, si podent espressare siat pensamentos personales, siat cuntzetos de valore universale.

Est pro custa resone chi sa Comuna de Elini at cumentzadu unu pianu de collaboratzione culturale cun Artenara, bidda de is Ìsulas Canàrias in ue cada annu si faghet una rassigna poèticu-literària de grandu importu. Unu primu passu de custa cooperatzione s’est tentu sa chida colada, in ocasione de sa rassigna “Poetas entre islas Canarias & Cerdeña” , chi s’est tenta tra Las Palmas e Tenerife, cun sa bìsita culturale de su poeta argentinu Gabriel Impaglione e de sa  cumpàngia sua Giovanna Mulas, iscritora de Lanusè. Su ligàmene tra Artenara e Elini, formalizadu in sa residèntzia munitzipale de sa bidda de is Canàrias su 12 de cabudanni, tenet s’iscopu de favorèssere is cuntatos culturales tra is duas biddas, chi mancari siant a largu meda una de s’àtera, si simbìgiant meda tra issas. Difatis ambas duas sunt in un’ìsula, tenent pagos abitantes, sunt biddas de monte e tenet una economia de tipu agru-pastorale.  S’initziativa, fata cun s’agiudu de su Consoladu Italianu de is Canàrias, at a promotzionare is atividades literàrias e at a fatzilitare s’iscàmbiu tra is iscritores e is poetas de is duos paisos.

Suerzu, patrimoniu detzisivu de sa Sardigna, intre natura e isviluppu.

In Sardigna, su suerzu est una de sas dodas prus importantes e pretziadas, capatzes de ponnere impare defensa de s’ambiente, connottu produttivu e creschida accolomica. S’isula est sa printzipale zura italiana po sa produssione de su suerzu e accasazzat buscos mannos de Quercus Suber, su suerzu tipicu de su Mediterraneu. In particulare, logos comente sa Gaddura tenent sueredas mannas chi deffinint sa bista e sunt un’elementu de s’identidade po sas comunidades locales.

Custos  buscos tenent una funtzione ambientale de importantzia manna: dant unu contribbudu a surbire sa CO2, diffendent su terrinu dae sa frazadura e favoressent sa biodiversidade, apparande furriadorzu a medas zenias animales e de prantamine. Sa regorta de su suerzu, chi si faghet po mesu de sa decortiga fatta a manu a trettos istabilidos, non tenet bisonzu de che imbolare s’arbure. Sa coriola torrat a bessire a sa sola, permittinde tziclos de produssione chi podent durare po medas deghinas de annos.

Custu sistema permittit de faghere divennere sa filera de su suerzu unu esempru beru de sos azzudos de sos padentes. Supra su pianu accolomicu, su suerzu est una boghe de signifficu pro medas zuras de sa parte de intro de sa Sardigna, dande unu contribbudu a s’occubassione e sa vitalidade de sas iscroccas de campagna. Dae  su suerzu si faghent tuppones po su binu, isolantes pro sa domos, oggettos de design e produttos de s’artesanadu chi benint bendidos fintzas a fora
de s’Italia. In carchi tzentru de su nord de s’isula bi est una parte manna meda de s’industria de su suerzu italiana, cun dittas chi ant affortigadu in su tempus cumpetentzias ispecilisticas e reconnoschimentos a livellu internatzionale.

Addia de su balore accolomicu e ambientale, su suerzu cunserbat unu signifficu culturale forte. Sas tennicas de tribagliu, sa sapidoria trasmittida e su cunfrontu intre comunidade e iscrocca contant un’istoria antiga chi sighit a si revertire. In Sardigna, su suerzu no est solu una fortza produttiva, ma una cosa chi mustrat s’identidade e s’ecchilibriu intre omine e nadura, unu patrimoniu chi fintzas oe dat unu contribbudu a deffinire sa cara de s’isula.

Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna — IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22