Ussassa aberit is ghennas a una de is sagras de s’atòngiu tra is prus famadas e isetadas de sa provìntzia: sa sagra de sa mela. Duas dies de festa e de eventos ant a tzelebrare su frutu pro etzellèntzias, a metade de caminu tra sabore, traditzione e arte. Postu in mesu a is Tacus de s’Ogiastra, sa Comuna de Ussassa  in paris cun s’Assòtziu de sa Proloco, semper faineri e operosu, peri pro ocannu ant a acollire totus cussos chi tenent su disìgiu de si passare una fine de chida diversu, tra su discansu e su birde de sa natura. Su 27 e su 28 de su mese de ladàmene is abitantes de Ussassa bos ant a fàghere connòschere s’ospitalidade issoro faghende∙bos tastare unas de is diferentes castas de mela ussassesa e is produtos de sa coghina tìpica de su bidda.  Ddoe at a èssere unu tretu finas pro s’artisania e pro s’arte cun mustras collocadas in is logos printzipales de sa bidda chi ant a permìtere de connòschere s’abilesa de is mastros e de is artisanos de Ussassa. A abbivare is seradas ddoe ant a èssere grupos musicales sardos e animatores espertos de ispàssiu e de intratenimentu pro is pipios  Una mela a sa die nche bogat s’infadu dae mesu: ddu narat sa Comuna de Ussassa!

Sa Dea Mama: una de sas divinidades prus antigas de sa Sardigna.

Sa Dea Mama est una de sas friguras prus antigas e ammaghiantes de s’istoria de sa Sardigna. Si trattat de una divinidade feminina chi pro sas populassiones de sos tempos antigos mustraiat sa vida, sa naschida e sa saliosidade. Sos archeologos ant acciappidu medas istatueddas chi la mustrant in paritzos sitos de s’isulas, sinzu chi custa frigura teniat unu rolu importante meda in sa religione e sa cultura de sas comunidades antigas. Custos oggettos antigos sunt de mizza e mizza annos faghet, meda prima de sa tzivilidade nuragica.

Sas istatueddas de sa Dea Mama sunt casi semper pitticcas e fattas de terra cotta o in pedra. In casi tottus sas istatuas su corpus femininu est meda evidentziadu, cun tittas, bentre e costazos evidentziados. Custas formas non fuint unu particulare artisticu simple, ma teniant unu signifficu forte meda. Serbiant difattis a mustrare sa capatzidade de sa femina de dare sa vida. Pro sas populassiones antigas sa femina fuit bida comente una frigura sacra pro itte mustraiat sa naschida, sa creschida e s’andare a daenantis de sa comunidade.

In cussu tempus sa vida de sas pessonas fuit ligada a s’istrinta cun sa nadura. Sas comunidades biviant mescamente de laurantza e pesadura e dippendiant de su tottu dae sa saliosidade de sa terra.Si sos campos produiant pagu o si sos animales non proliffigaint, sa vida de sas biddas fuit in perigulu. Po custu motivu, sa saliosidade fuit cussiderada un’elementu de fundamentu e sa Dea Mama mustraiat propriu custa fortza de sa nadura capatze de ingendrare e nudrire sa vida.

Est probabbile chin sas istatueddas benzerent impittadas in su mentres de ritos religiosos o tzerimonias ligadas a sos mamentos prus importantes de sa vida de sa comunidade, comente sa semenadura, su regortu o sa naschida de sos pitzinnos. Pro mesu de custos ritos sas populassiones dimandaiant affianzu, bundantzia de sos regortos e primorosidade po sas biddas.

Sa Dea Mama fuit duncas bida comente una frigura amparadora chi garantiat s’ecchilibriu e su benessere. Intre sos oggettos prus connoschidos bi est sa Dea Mama de Turriga, un’istatuedda in terracotta de su terzu millenniu A.C. Sa frigura est bistada fatta sezzida cun sas manos supra de su bentre, unu gestu chi mustrat in manera crara su tema de sa maternidade e de s’ingendra de sa vida.

Attività realizzata col contributo della Regione Sardegna — IMPRENTAS 2025-2026. LR 22/2018, art. 22